Geplaatst door: Pallas Agterberg Directeur Strategie Alliander di 5 sep

Transitie naar het collectieve


 

Pallas Agterberg – Schaduwminister Energietransitie

 

Het einde nadert

Onze maatschappij loopt op zijn eind. De economie brandt de aarde op, de lucht raakt vol met uitstoot van verstikkende emissies, waarbij we hard toesnellen naar een kantelpunt van opwarming. De hitte wordt ondraaglijk rond de evenaar. Het water stijgt. We hebben nog tien jaar om te voorkomen dat honderden miljoenen mensen op de vlucht slaan.

De economie brandt ook zichzelf op. De globalisering verandert in groot tempo naar een winner takes all maatschappij. Bijna iedereen wordt een verliezer. Dit leidt onvermijdelijk tot geweld.

De technologische ontwikkeling versnelt deze ontwikkeling. We hebben een andere economie nodig, waarbij we deze technologie niet tegen ons laten werken maar voor ons. Nu kunnen we dit nog beïnvloeden, over vier jaar is dat te laat.

 

Collectieve kracht

De winner-takes-all transitie vindt plaats doordat bedrijven in staat zijn met hun disrupties wereldwijde dominanties in te zetten. Dit kunnen we alleen winnen door een alternatief te bieden dat socialer is en meer te bieden heeft. Met collectieve kracht kunnen we als Nederland voor een aantal sectoren nog disruptiever zijn. Nederland kan op die manier wereldwijd meer welvaart bieden en tegelijkertijd tientallen procenten CO2 uitstoot in de wereld reduceren.

  • Het eerste “project” kunnen de Nederlander zelf doen, met direct voordeel op de korte termijn. We kunnen voor de gebouwde omgeving de huizen verduurzamen door van het gas af te gaan. In plaats van megaprojecten met wind en waterstof, kunnen we de woningen aanpassen. In plaats van mega-bedrijven te creëren, maken we lokale werkgelegenheid. In plaats van top down oplossingen, plaatsen we de lokale coöperaties in de lead. In plaats van te biomassa te subsidiëren, zorgen we dat de woningen comfortabeler worden. De duurzame woning produceert energie, is comfortabeler en – na een paar jaar – blijvend goedkoper. Er is daarmee genoeg energie om ook de elektrische auto te laden. Als we dit in Nederland doen en zorgen dat deze kennis vrij beschikbaar is, zullen alle landen volgen. Duurzame woningen in Nederland betekent ook dat er geen kolencentrales worden neergezet in andere landen. Hiermee kunnen we de werelduitstoot voor 15% reduceren.

 

  • Het tweede project is de landbouw en voedselketen. Nederland heeft alle kennis in huis om voldoende voedsel te produceren zonder de noodzaak om bossen te kappen. We moeten stoppen met verdere centralisatie, stoppen met patenten op voedsel. Zorgen dat er lokaal alle nodige voedsel kan worden geproduceerd. De kennis is er, maar moet worden toegepast. We kunnen boerderijen, waar nu de koeien geruimd worden, ombouwen tot voedsel productielocaties voor de stad in de buurt. Op deze productielocatie kan volledig circulair met lokale middelen alles worden gemaakt. Wat is hiervoor nodig? Goede zaden, kennis over het inrichten van een geconditioneerde ruimte en de software om de groei optimaal te laten verlopen. In de komende jaren doen we dit in Nederland. De jaren erna over de hele wereld. Daarmee bereiken we dat iedereen in de wereld goed kan eten, zorgen voor lokale werkgelegenheid en besparen we nog eens 20% CO2 uitstoot in de wereld.

 

  • Het derde project: cement en staal voor de bouw. Wereldwijd staat een miljard mensen klaar om te gaan wonen en werken in grote gebouwen van beton en staal. Dit gaat gepaard met veel vervuiling, CO2 uitstoot en corruptie. Maar er zijn andere manieren om het bouwen te organiseren en alternatieven voor de materialen. Ook hier is de basiskennis in Nederland aanwezig, maar verhindert het economisch model dat we dit toepassen. Als de Nederlandse overheid investeert in deze disruptie, hebben we binnen 5 jaar een alternatief. Duurzaam wonen, schoon water en nog eens 10% CO2 reductie wereldwijd.

 

Open source kennis

Er is een omkering nodig in het denken om de economie te veranderen van winner-takes-all naar beschikbaar voor iedereen. De sturing komt te liggen bij lokale samenwerking tussen burgers, niet alleen in Nederland, maar overal. We laten los dat de economie draait op grote bedrijven die via patenten producten uitrollen over de wereld. De kennis komt in software, de software wordt gratis. De investering wordt gedaan door de Nederlandse overheid en vervolgens vrijgegeven. Iedereen op de wereld krijgt toegang tot de kennis, elke gemeenschap kan het zelf doen: voedsel produceren, woningen verduurzamen en bouwen aan een betere toekomst.

0 Reacties